Cijfers
Hoeveel Nederlandse bedrijven gebruiken AI, en waarvoor? Hieronder staan de belangrijkste cijfers over AI gebruik in Nederland op één pagina, met de bron erbij. Bijna alles komt van het CBS. Daaronder lees je wat de cijfers zeggen, hoe je je eigen bedrijf ermee vergelijkt en waar je op moet letten als je ze gebruikt.
Bedrijven
Het CBS meet elk jaar hoeveel bedrijven AI-technologie gebruiken. De cijfers over 2025 zijn voorlopig. In de CBS-tabel staan ze eind september 2026 nog steeds zo.
| Jaar | Bedrijven met 2 of meer werkzame personen |
|---|---|
| 2023 | 8% |
| 2024 | 13% |
| 2025 | 17% |
| Werkzame personen | 2023 | 2025 |
|---|---|---|
| 2 tot 10 | 7% | 14% |
| 10 tot 50 | 11% | 27% |
| 50 tot 250 | 20% | 45% |
| 250 of meer | 42% | 66% |
| Sector | Bedrijven met AI |
|---|---|
| Informatie en communicatie | 54% (2023: 28%) |
| Bouw | 7% |
| Vervoer en opslag | 7% |
| Horeca | 6% (2023: 2%) |
| Toepassing | Aandeel |
|---|---|
| Marketing of verkoop | 35% |
| Administratie en management | 32% |
| Onderzoek en ontwikkeling | 25% |
| Productie of dienstverlening | 18% |
| Boekhouding en financiën | 17% |
| ICT-beveiliging | 11% |
| Logistiek | 4% |
| Technologie | 2023 | 2025 |
|---|---|---|
| Tekst analyseren (text mining) | 4% | 12% |
| Tekst of spraak maken | 3% | 8% |
| Spraakherkenning | 2% | 6% |
| Machine learning | 2% | 4% |
| Robotic process automation | 2% | 3% |
| Beeldherkenning | 2% | 2% |
| Autonome robots of drones | 1% | 1% |
*Bron: CBS, nieuwsbericht van 12 december 2025, Bedrijven gebruiken AI vaakst voor marketing of verkoop.*
Mensen
Het CBS vroeg in 2025 aan Nederlanders van 18 jaar en ouder hoe ze tegen AI aankijken en of ze het gebruiken.
| Vraag | Uitkomst |
|---|---|
| Heeft weleens van AI gehoord | 94% |
| Werkenden die AI gebruiken in hun werk | 43% |
| Idem, bij hoogopgeleide werkenden | 55% |
| Verwacht AI over tien jaar vaker te gebruiken | 70% |
| Denkt dat AI een deel van het eigen werk kan overnemen | 41% |
| Denkt dat AI het eigen werk helemaal kan overnemen | 4% |
De zorgen die mensen het vaakst noemen: nepnieuws (69%), privacy (63%), de macht van grote techbedrijven (60%) en afhankelijkheid van AI (54%).
Een jaar eerder mat het CBS hoeveel mensen van 12 jaar en ouder AI gebruikten om tekst, beeld of andere inhoud te maken. Dat was in 2024 23 procent. Bij jongeren van 18 tot 25 jaar was het bijna de helft, bij 65 tot 75 jaar 5 procent.
*Bronnen: CBS, AI in de samenleving, 25 februari 2026. CBS, Bijna kwart Nederlanders gebruikt kunstmatige intelligentie zoals ChatGPT, 3 september 2024.*
Duiding
Drie dingen vallen op.
Mensen lopen voor op hun werkgever. 43 procent van de werkenden gebruikt AI in het werk, terwijl maar 17 procent van de bedrijven zegt AI te gebruiken. Een deel van dat verschil is meetmethode: het CBS vraagt bedrijven naar AI-technologie die ze inzetten, en niet elk bedrijf telt een medewerker met een eigen ChatGPT-account mee. Maar het wijst ook op iets wat we in de praktijk vaak zien: medewerkers gebruiken AI op eigen houtje, zonder afspraken en zonder zakelijk account.
Het kleine mkb blijft achter. Bij bedrijven met 250 of meer mensen gebruikt twee op de drie AI. Bij de kleinste bedrijven is het één op de zeven. Het CBS zag in een aparte studie naar microbedrijven dezelfde lijn: 13,8 procent van de bedrijven met 2 tot 9 werkzame personen gebruikte in 2025 AI.
Het meeste gebruik is tekst. Tekst analyseren en tekst maken zijn de snelst groeiende toepassingen. Dat past bij de opkomst van taalmodellen zoals ChatGPT en Claude. Klassieke machine learning, zoals voorspellingen op basis van eigen data, groeit veel langzamer.
Gebruiken is nog iets anders dan er geld mee verdienen. Daarover schreven we in 95 procent van het mkb gebruikt AI, 5 procent verdient eraan.
Vergelijken
Gebruik de tabellen hierboven als meetlat. Beantwoord deze vier vragen:
Een snelle manier om te zien waar je staat is onze AI readiness scan.
Voorbeeld
Een bouwbedrijf met 30 mensen valt in de grootteklasse 10 tot 50, waar 27 procent van de bedrijven AI gebruikt. In de bouw als geheel is dat 7 procent. De directie gebruikt zelf geen AI, maar een rondvraag laat zien dat de werkvoorbereiders en de administratie ChatGPT gebruiken voor offertes en mails, met privé-accounts.
De conclusie: het bedrijf loopt voor op de sector zonder het te weten, en zonder afspraken. De eerste stap is dus zakelijke accounts regelen en een paar regels afspreken. Een nieuwe tool kan later. De tweede stap is kijken waar de meeste uren zitten: bij dit bedrijf het overtypen van inkoopfacturen en werkbonnen. Dit voorbeeld is samengesteld om de cijfers toe te passen en beschrijft geen bestaande klant.
Let op
Nieuwe cijfers en ontwikkelingen bespreken we in ons nieuws. Wil je weten wat AI in jouw bedrijf kan opleveren, dan rekenen we dat per proces uit in een onderzoek. Of plan een strategiegesprek.
Veelgestelde vragen
Volgens het CBS gebruikte in 2025 17 procent van de bedrijven met twee of meer werkzame personen AI-technologie. In 2023 was dat 8 procent. Het cijfer over 2025 is nog voorlopig.
De ICT-sector, met 54 procent van de bedrijven in 2025. In de horeca, de bouw en het vervoer ligt het rond de 6 tot 7 procent.
Voor marketing en verkoop (35 procent van de bedrijven die AI gebruiken) en voor administratie en management (32 procent). Logistiek komt met 4 procent het minst voor.
Uit de CBS-enquête over 2025 blijkt dat 43 procent van de werkenden van 18 jaar en ouder AI gebruikt in het werk. Bij hoogopgeleide werkenden is dat 55 procent.
Verder lezen
In een strategiegesprek kijken we waar je staat ten opzichte van je sector en welk proces het eerst iets oplevert.
