AI advocatuur
Een procesdossier van achthonderd pagina's, een cliënt die morgen een reactie wil en een deadline voor de conclusie van antwoord. Een groot deel van de uren gaat op aan lezen, ordenen, zoeken en een eerste versie opzetten, en veel daarvan wordt niet gedeclareerd. AI in de advocatuur neemt dat voorwerk over. Het juridische oordeel, de strategie en de handtekening blijven bij de advocaat.
In het kort
Advocatenwerk bestaat voor een groot deel uit lezen en schrijven. Correspondentie, processtukken, producties, jurisprudentie, contracten van de wederpartij. Een advocaat of kandidaat zet een chronologie op uit honderden mails, zoekt in eerdere adviezen of het kantoor een vergelijkbare vraag al eens heeft beantwoord en schrijft een eerste opzet. De secretaresse verwerkt post, plant zittingen en zoekt stukken. Aan het eind van de dag moet de tijd nog worden geschreven.
Daar zit de ruimte voor AI in de advocatuur. Het gaat om voorwerk, niet om het advies zelf. Voor de bredere kijk op juridisch werk en compliance staat meer op AI in juridisch en compliance.
Ja, maar niet zomaar met cliëntgegevens. De Nederlandse orde van advocaten publiceerde eind 2025 de Aanbevelingen AI in de advocatuur, opgebouwd rond de kernwaarden deskundigheid, vertrouwelijkheid, onafhankelijkheid, integriteit en partijdigheid. De hoofdlijnen:
De Europese koepel CCBE publiceerde in oktober 2025 een eigen gids over generatieve AI voor advocaten. Het gebruik van een zakelijke omgeving met verwerkersovereenkomst, zonder training op je data en met opslag in Europa, is dus de basis. Leg de afspraken vast in een AI-beleid.
Een assistent leest het hele dossier en beantwoordt vragen met verwijzing naar het stuk en de pagina: wanneer is de ingebrekestelling verstuurd, wat zei de wederpartij over de oplevering, welke producties gaan over de schade. Hij maakt een chronologie uit correspondentie en een samenvatting van een processtuk van de wederpartij. Bij een due diligence zet hij contracten naast een vaste lijst met aandachtspunten. Zie ook due diligence met AI.
Op basis van het dossier, je modellen en eerdere stukken van het kantoor maakt een assistent een eerste opzet: een sommatiebrief, een opzet voor een conclusie, een samenvatting voor de cliënt in begrijpelijke taal, of een markup van een contract ten opzichte van jullie standaard. De advocaat schrijft de juridische redenering en toetst elke verwijzing. Meer over contracten staat bij AI voor contracten.
Nieuwe vragen via mail of het webformulier worden samengevat, gecontroleerd op tegenstrijdig belang met de relaties in je systeem en bij de juiste sectie gezet. Inkomende post wordt herkend en aan het dossier gekoppeld. Aan het eind van de dag stelt een assistent tijdregels voor uit agenda, verstuurde mails en bewerkte documenten, die de advocaat goedkeurt. Dat vangt uren af die nu vergeten worden.
Er zijn grofweg drie soorten:
Welke AI voor juridisch advies het beste past, hangt af van je praktijk. Voor onderzoek naar wet en rechtspraak ligt een platform met juridische bronnen voor de hand. Voor het werken met je eigen dossiers en kantoorkennis is maatwerk vaak beter, omdat je daar zelf bepaalt waar de data staat. Hoe een assistent antwoorden baseert op je eigen documenten, lees je bij wat is RAG.
01
Beantwoordt vragen over een dossier met bronvermelding en maakt chronologieën en samenvattingen.
Lees meer02
Doorzoekt eerdere adviezen, memo's en modellen, zodat kennis niet bij één persoon blijft.
Lees meer03
Vat nieuwe vragen samen, checkt conflicten en stelt tijdregels voor uit agenda en mail.
Lees meer04
Werkt met je praktijkmanagementsysteem, documentbeheer en mail, zonder dat stukken het kantoor verlaten.
Lees meerMeer over hoe we dit inrichten staat bij veiligheid en governance.
We hebben nog geen advocatenkantoor als klant waarvan we cijfers kunnen delen. is er een advocaten- of notariskantoor waarmee we werken of een demo deden die we hier mogen noemen? Zo niet, dan blijft deze zin zoals hij is Hoe snel een goede assistent werkt op veel tekst, zagen we bij Candy Online: het beantwoorden van mail kost daar nu 10 minuten in plaats van een halve dag. Dat principe, eerst de bron lezen en dan een concept klaarzetten, geldt ook voor dossierwerk.
Voor het notariaat werkt het vergelijkbaar: aktes als concept uit vaste modellen en gegevens uit het dossier, controle van aangeleverde stukken en een assistent voor vragen van cliënten over het verloop.
We beginnen met een AI Kansenonderzoek vanaf circa € 5.000, of direct met één assistent. Een dossier- of kennisbankassistent kost bandbreedte bouwprijs dossierassistent of kennisbankassistent voor een advocatenkantoor. We werken met een vaste prijs per stap. Lost de oplossing het afgesproken probleem niet op, dan betaal je niet voor die oplossing. Voor het team is er de AI training.
Voor onderzoek, ontwikkeling en scholing zijn er landelijke en regionale regelingen. We checken welke bij jouw plan passen.
Veelgestelde vragen
Ja, als vertrouwelijke gegevens niet in een gratis versie terechtkomen, de advocaat de uitkomst controleert en het kantoor een AI-beleid heeft. De NOvA adviseert daarnaast om cliënten vooraf te informeren over de inzet van AI. Gebruik een zakelijke omgeving met verwerkersovereenkomst, zonder training op je data.
Voor schrijfwerk en samenvatten een zakelijke versie van een algemene assistent. Voor onderzoek in wet en rechtspraak een juridisch platform of de AI van je databank. Voor werken met je eigen dossiers en kantoorkennis een assistent op maat, waarbij je zelf bepaalt waar de data staat.
AI kan een eerste analyse, samenvatting of concept maken, maar geen verantwoord advies. Algemene tools verzinnen soms uitspraken of wetsartikelen. Een advocaat moet elke bron controleren, de feiten van de zaak wegen en het advies zelf geven en ondertekenen.
Door dossiers alleen te verwerken in een omgeving met verwerkersovereenkomst, Europese opslag en strikte rechten per dossier. Voor de meest gevoelige zaken kan het model op een eigen server draaien, zodat stukken het kantoor niet verlaten.
Vaak het meest in voorwerk dat niet te declareren is: zoeken, ordenen, chronologieën en eerste opzetten. Ook tijdschrijven met voorstellen uit agenda en mail levert direct op, omdat er minder uren verloren gaan. Begin met één taak en meet de tijdswinst.
Ja. Aktes volgen vaste modellen en vragen veel gegevens uit het dossier, zoals kadastrale en persoonsgegevens. AI kan een concept klaarzetten, aangeleverde stukken controleren op ontbrekende of tegenstrijdige gegevens en vragen van cliënten over het verloop beantwoorden. De notaris controleert en passeert.
Verder lezen
In een strategiegesprek kijken we welke taak op je kantoor het meeste oplevert en hoe je dat veilig inricht.
