Ga naar de inhoud

CSRD rapportage

CSRD rapportage automatiseren met AI

Duurzaamheidsgegevens zitten overal: in energiefacturen, brandstofpassen, inkooporders, HR-systemen en de mailbox van de facilitair manager. Voor een CSRD rapportage of een vragenlijst van een grote klant moet dat allemaal bij elkaar. AI helpt bij het verzamelen, controleren en beschrijven van die gegevens. De keuzes in de rapportage en de verantwoording blijven bij je eigen mensen en je accountant.

In het kort

CSRD

Welke bedrijven moeten aan de CSRD voldoen?

De regels zijn in 2026 flink aangepast. Met het Omnibus-pakket heeft de EU de reikwijdte van de CSRD sterk beperkt. Onder de nieuwe regels moeten EU-bedrijven rapporteren als ze gemiddeld meer dan 1.000 werknemers hebben en meer dan € 450 miljoen netto omzet. Dat kan ook gelden voor een moederbedrijf dat op groepsniveau boven die grenzen komt. Voor bedrijven van buiten de EU gelden aparte drempels voor hun omzet in de EU. Beursgenoteerde mkb-bedrijven vallen er niet meer onder. Dit staat in richtlijn (EU) 2026/470 van 24 februari 2026.

Daarmee vallen de meeste Nederlandse mkb-bedrijven buiten de verplichting. Toch krijgen ze met duurzaamheid te maken. Grote klanten moeten over hun keten rapporteren en vragen daarom gegevens op bij leveranciers. Banken vragen ernaar bij financiering en overheden bij aanbestedingen. Voor het mkb is er een vrijwillige standaard, de VSME. Grote bedrijven mogen bij hun ketenpartners in principe niet meer informatie opvragen dan in die standaard staat.

Meer over duurzaamheid in de bredere sector lees je bij energie en duurzaamheid.

Tijdlijn

Wanneer zijn grote bedrijven verplicht om CSRD-rapporten te geven?

Door de zogeheten stop-the-clock-richtlijn zijn de meeste verplichtingen twee jaar uitgesteld. Grote bedrijven die onder de nieuwe drempels vallen, rapporteren voor het eerst over boekjaar 2027, met een verslag in 2028. Bedrijven van buiten de EU volgen een jaar later.

Een kleine groep grote bedrijven rapporteert al sinds boekjaar 2024. Vallen zij onder de nieuwe drempels uit, dan kunnen lidstaten ze vrijstellen voor 2025 en 2026. De CSRD moet nog in Nederlandse wetgeving worden omgezet. In september 2026 had Nederland volgens EUR-Lex nog geen omzetting gemeld. De nieuwe Omnibus-regels moeten uiterlijk 19 maart 2027 in nationale wetgeving staan. De rapportagestandaarden (ESRS) zijn ook eenvoudiger gemaakt: de Europese Commissie stelde de vereenvoudigde versie op 3 juli 2026 vast.

Voor wie in 2028 moet rapporteren, begint het werk nu. Het verslag over 2027 vraagt om data over heel 2027, en die moet vanaf 1 januari betrouwbaar worden vastgelegd.

Kansen

Drie taken die AI overneemt bij CSRD rapportage

1. Data verzamelen uit facturen en systemen

Energie, gas, brandstof, afval, zakelijke reizen en inkoop: de gegevens staan in facturen, pdf's en exports. AI leest ze uit, zet ze in één overzicht en legt bij elk getal de bron vast. Wat ontbreekt of niet klopt, valt direct op. Zie OCR met AI en API-koppelingen.

Voorbeeld: een bedrijf met tien vestigingen krijgt energiefacturen van drie leveranciers in drie formats. AI zet ze om naar verbruik per vestiging per maand en markeert een factuur die twee keer is ingelezen.

2. Vragenlijsten van klanten invullen

Grote klanten sturen vragenlijsten over CO2, beleid en personeel, elk in een eigen format. AI vult een concept in op basis van eerdere antwoorden en de actuele data, met bronverwijzingen. Een medewerker controleert en verstuurt.

Voorbeeld: een leverancier krijgt van vier klanten een vragenlijst. In plaats van vier keer zoeken staat per vragenlijst een ingevuld concept klaar.

3. Teksten voor het verslag voorbereiden

Voor de toelichting bij de cijfers maakt AI een eerste versie op basis van je beleid, de data en de standaard die je volgt. Je duurzaamheidsmanager bepaalt wat erin komt en hoe. Zie rapportage met AI.

Wat we bouwen

Wat ShareConnect bouwt voor duurzaamheidsrapportage

Controle

Veiligheid, controle en de accountant

Een duurzaamheidsverslag wordt gecontroleerd. Daarom moet elk getal kloppen en te herleiden zijn.

  • Bron bij elk getal. Alles wat AI verzamelt, krijgt een verwijzing naar de factuur, export of het systeem waar het vandaan komt.
  • Geen verzonnen cijfers. Ontbreekt een gegeven, dan meldt AI dat. Schattingen worden alleen gemaakt volgens een methode die je vooraf vastlegt, en ze worden als schatting gemarkeerd.
  • Mensen tekenen. De keuzes over wat materieel is, welke methode je gebruikt en wat er in het verslag komt, maken je eigen mensen, samen met je adviseur en accountant.
  • Data binnen Europa. Bedrijfsgegevens blijven binnen Europa en worden niet gebruikt om modellen te trainen.

Meer bij veiligheid en governance.

Praktijk

Data op orde, zoals in onze andere projecten

Een CSRD-traject dat we als case mogen noemen, hebben we nog niet. De basis van een goede rapportage is wel iets wat we vaak bouwen: gegevens uit verschillende systemen die automatisch en betrouwbaar samenkomen.

Bij Candy Online staan marge en voorraadwaarde realtime in beeld, uit gegevens die eerder in losse systemen zaten. Bij Sucre & Co worden vervoerdersfacturen regel voor regel gecontroleerd. Dezelfde aanpak gebruiken we voor energie- en brandstoffacturen. Lees de verhalen bij de casestudies. Hoeveel energie AI zelf gebruikt, lees je in hoeveel CO2 kost AI.

doen we CSRD-trajecten samen met een vaste accountant of duurzaamheidsadviseur voor de inhoudelijke kant, en noemen we die partij?

Investering

Investering en resultaat

We beginnen met een AI Kansenonderzoek. Een compact onderzoek kost vanaf ongeveer € 5.000, een mkb-traject meestal € 8.500 tot € 15.000. Voor duurzaamheidsrapportage brengen we in kaart welke gegevens je nodig hebt, waar ze staan en hoeveel tijd het verzamelen nu kost.

Daarna bouwen we tegen een vaste prijs per stap. Lost de opgeleverde oplossing het afgesproken probleem niet op, dan betaal je niet voor die oplossing. Het resultaat meten we in uren per rapportage of vragenlijst, het aandeel gegevens dat automatisch binnenkomt en het aantal vragen van de accountant. Zie wat kost AI, of plan een strategiegesprek.

Klantverhaal

Zo deden we het bij anderen

Een deel kan gefinancierd worden

Voor onderzoek, ontwikkeling en scholing zijn er landelijke en regionale regelingen. We checken welke bij jouw plan passen.

Bekijk de regelingen

Veelgestelde vragen

Vragen over CSRD rapportage

Moet mijn mkb-bedrijf aan de CSRD voldoen?

Waarschijnlijk niet. Na de Omnibus geldt de verplichting voor bedrijven met meer dan 1.000 werknemers en meer dan € 450 miljoen omzet. Wel kunnen grote klanten, banken en overheden je om duurzaamheidsgegevens vragen.

Wat is de VSME?

De VSME is een vrijwillige standaard voor duurzaamheidsrapportage door het mkb. Grote bedrijven mogen bij hun ketenpartners in principe niet meer opvragen dan in die standaard staat. Het is daarom een handig uitgangspunt als klanten om gegevens vragen.

Kan AI een CSRD-verslag schrijven?

AI kan data verzamelen, controleren en een eerste versie van teksten maken. De keuzes over wat materieel is en wat er in het verslag komt, maken je eigen mensen met hun adviseur en accountant.

Kan de accountant AI-gegevens controleren?

Ja, als elk getal herleidbaar is naar de bron. Daarom legt de oplossing bij elk gegeven vast waar het vandaan komt en hoe het is berekend. Stem de aanpak vooraf af met je accountant.

Wanneer moet ik beginnen?

Moet je over boekjaar 2027 rapporteren, dan moet je data vanaf 1 januari 2027 betrouwbaar worden vastgelegd. Krijg je nu al vragen van klanten, dan loont het om de gegevens nu al automatisch te verzamelen.

Verder lezen

Meer over dit onderwerp

Andere branches

Bronnen (geraadpleegd in september 2026)
  1. EUR-Lex, Richtlijn (EU) 2026/470 (Omnibus I, duurzaamheidsrapportage). eur-lex.europa.eu
  2. EUR-Lex, Nationale omzetting van richtlijn (EU) 2022/2464 (CSRD). eur-lex.europa.eu
  3. Europese Commissie, Corporate sustainability reporting. finance.ec.europa.eu

Waar staan jouw duurzaamheidsgegevens nu?

In een strategiegesprek kijken we hoe je ze automatisch en controleerbaar verzamelt.

1 open vraag